Phỏng vấn khai xuân Bính Ngọ 2026 thầy giáo Nguyễn Quốc Tư – Ứng dụng AI trong giáo dục đại học

Bước vào năm mới, câu chuyện ứng dụng AI trong giáo dục đại học tiếp tục trở thành chủ đề được quan tâm đặc biệt. Trong cuộc trao đổi đầu xuân, thầy Nguyễn Quốc Tư – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Intracom đã chia sẻ nhiều góc nhìn sâu sắc về vai trò của trí tuệ nhân tạo (AI) trong giảng dạy và học tập, đồng thời nhấn mạnh tinh thần: “Làm chủ công nghệ để khai phóng tiềm năng”.

PV: Xin chào thầy, cảm ơn các thầy vì đã nhận lời tham gia vào buổi phỏng vấn hôm nay. Theo thầy, đâu là lý do khiến AI trở thành một chủ đề trọng tâm trong giáo dục đại học hiện nay?

“Trí tuệ nhân tạo đang phát triển với tốc độ chưa từng có và trở thành một trong những chủ đề trung tâm của thời đại số. Nhiều người lo ngại rằng AI có thể thay thế con người trong một số công việc, đặc biệt trong lĩnh vực giáo dục. Tuy nhiên, nếu nhìn ở góc độ tích cực và chủ động, AI không phải là mối đe dọa mà là một công cụ mạnh mẽ giúp con người nâng cao năng lực và mở rộng giới hạn của chính mình. Thầy nghĩ rằng, không chỉ trong giáo dục đại học mà ở hầu hết các lĩnh vực, AI đang tái định hình cách chúng ta làm việc, học tập và sáng tạo.

Trong giáo dục, AI mang đến cơ hội tiếp cận tri thức theo cách linh hoạt và cá nhân hóa hơn bao giờ hết. Người học có thể khai thác nguồn tài nguyên phong phú đã được hệ thống hóa, phân tích và gợi ý thông minh, từ đó rút ngắn thời gian tìm kiếm thông tin và tập trung nhiều hơn vào tư duy phản biện, sáng tạo và giải quyết vấn đề. AI có thể trở thành người trợ lý học tập, hỗ trợ giải thích khái niệm, đề xuất tài liệu, mô phỏng tình huống thực tế, giúp quá trình học không còn bị giới hạn trong không gian lớp học truyền thống.

Đối với giảng viên, AI giúp giảm tải đáng kể những công việc mang tính lặp lại như tổng hợp tài liệu, xây dựng đề cương, chấm bài ở mức cơ bản hay phân tích dữ liệu học tập. Khi được giải phóng khỏi những tác vụ hành chính tốn thời gian, thầy cô có thể tập trung nhiều hơn vào việc đổi mới phương pháp giảng dạy, thiết kế hoạt động học tập sáng tạo và truyền cảm hứng cho sinh viên. Quan trọng hơn, AI không thay thế vai trò của người thầy mà làm nổi bật hơn giá trị cốt lõi của giáo dục: sự dẫn dắt, khơi gợi tư duy và nuôi dưỡng nhân cách.”

Thầy Nguyễn Quốc Tư – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Intracom chia sẻ quan điểm về vai trò của trí tuệ nhân tạo trong giáo dục đại học

PV: Trong tham luận “Ứng dụng AI trong giáo dục Đại học”, Thầy nhấn mạnh AI không thay thế giảng viên. Thầy có thể lý giải rõ hơn về quan điểm này?

“Một trong những câu hỏi thầy nhận được nhiều nhất là liệu AI có thể thay thế phiên dịch, nhân viên văn phòng, người làm sáng tạo hay thậm chí là giảng viên hay không. Thầy nghĩ là có, tuy nhiên không thể thay thế hoàn toàn. Nói đúng ra, AI có thể đảm nhiệm một phần công việc, nhưng không thể thay thế con người một cách trọn vẹn. Nếu được nhìn nhận đúng, AI không phải là đối thủ mà là một trợ thủ đắc lực, đặc biệt trong giáo dục, nơi người thầy giữ vai trò dẫn dắt và truyền cảm hứng.

Dù thông minh đến đâu, AI vẫn thiếu đi điều cốt lõi làm nên giá trị của giáo dục, đó là chất người. Chất người là sự thấu cảm, là ánh mắt động viên, là khả năng đọc được cảm xúc của sinh viên, là sự linh hoạt trong từng tình huống sư phạm và là nguồn năng lượng truyền cảm hứng không thể lập trình. Giáo dục không chỉ là truyền đạt kiến thức mà còn là quá trình nuôi dưỡng tư duy, nhân cách và khát vọng, điều mà chỉ con người mới có thể làm trọn vẹn.

Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa chúng ta có thể đứng ngoài làn sóng công nghệ. Thay vì lo sợ, chúng ta cần chủ động làm chủ AI, biến nó thành công cụ để nâng cao hiệu quả giảng dạy và học tập. Như một thông điệp thường được nhấn mạnh với sinh viên: “AI sẽ không thay thế con người, nhưng người biết sử dụng AI sẽ thay thế người không biết sử dụng AI”. Chính vì vậy, làm chủ công nghệ không chỉ là một lựa chọn, mà là yêu cầu tất yếu để mỗi cá nhân và mỗi nhà giáo dục tiếp tục khẳng định giá trị của mình.”

Thầy Nguyễn Quốc Tư khẳng định vai trò AI không thể thay thế của giá trị con người trong giáo dục

PV: Để AI đi vào giảng dạy một cách hiệu quả, các trường đại học cần triển khai theo lộ trình như thế nào?

“Theo thầy, lộ trình đưa AI vào giảng dạy cho Trường Đại học Intracom hay vào hoạt động của bất kỳ tổ chức nào có thể triển khai theo chu trình PDCA (Plan – Do – Check – Act) gồm bốn bước rõ ràng và liên tục cải tiến. Trước hết là lập kế hoạch, cần nhận thức đúng tầm quan trọng của AI, xác định cụ thể sẽ ứng dụng ở bộ phận nào, vào những công việc nào, nguồn lực và thời gian triển khai ra sao để tránh làm theo phong trào. Tiếp theo là triển khai thực tế, trong đó đào tạo đóng vai trò then chốt. Nếu không hiểu đúng về AI, chúng ta dễ rơi vào hai thái cực, hoặc lãng phí thời gian cho những công việc lặp lại mà AI có thể hỗ trợ, hoặc kỳ vọng quá mức và giao cho AI những nhiệm vụ đòi hỏi tư duy và cảm xúc con người, từ đó làm giảm hiệu quả. Khi đã triển khai, cần thường xuyên kiểm tra, đo lường và điều chỉnh để đánh giá mức độ phù hợp, hiệu quả và những vấn đề phát sinh. Cuối cùng là tổng kết và cải tiến, thông qua các buổi tọa đàm, thảo luận, lắng nghe trải nghiệm thực tế của giảng viên và sinh viên, mời chuyên gia hỗ trợ tháo gỡ khó khăn và chia sẻ những kết quả đạt được. Chính quá trình lặp lại và hoàn thiện liên tục này sẽ giúp AI được tích hợp một cách bài bản, bền vững và thực sự tạo ra giá trị trong giáo dục.”

Thầy Nguyễn Quốc Tư định hướng lộ trình đưa AI vào giảng dạy tại Trường Đại học Intracom

PV: Nhân dịp đầu xuân năm mới, thầy kỳ vọng điều gì cho việc ứng dụng AI trong giảng dạy và học tập tại Trường Đại học Intracom?

“Thầy kỳ vọng mỗi cá nhân trong Nhà trường đều có thể làm chủ công nghệ, bởi AI ngày nay có khả năng nâng cao hiệu suất làm việc lên gấp nhiều lần nếu được sử dụng đúng cách. Với sinh viên, điều quan trọng không phải là phụ thuộc vào AI, mà là biết khai thác AI như một công cụ hỗ trợ để học tập hiệu quả hơn, tiếp cận những nguồn tài nguyên trước đây khó tìm, mở rộng tư duy và rèn luyện năng lực tự học, tự nghiên cứu. AI có thể giúp việc học trở nên dễ dàng hơn, nhưng sự tiến bộ bền vững vẫn phải đến từ nỗ lực và bản lĩnh của mỗi người.

Đối với giảng viên, thầy mong các thầy cô chủ động tìm hiểu nguyên lý vận hành của AI, lựa chọn và ứng dụng các công cụ phù hợp vào giảng dạy, nghiên cứu và quản lý học tập. Khi làm chủ công nghệ, thầy cô không chỉ gia tăng hiệu quả công việc, giảm tải các tác vụ hành chính mà còn có thêm thời gian và năng lượng để sáng tạo, đổi mới phương pháp và truyền cảm hứng cho sinh viên. “AI không thay thế người thầy, nhưng người thầy biết dùng AI sẽ trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết.””

Thầy Nguyễn Quốc Tư gửi gắm kỳ vọng đầu xuân và trao lời chúc năm mới tràn đầy cảm hứng tới giảng viên, sinh viên Nhà trường

PV: Thầy có thể gửi một lời chúc đầu xuân tới sinh viên và đội ngũ giảng viên Trường Đại học Intracom?

“Với các em sinh viên, thầy mong các em luôn giữ vững ngọn lửa nhiệt huyết và tình yêu với tri thức. Năm mới, chúc các em thật nhiều sức khỏe, không ngừng học hỏi, dám ước mơ và dám bứt phá giới hạn của chính mình. Hãy tin vào năng lực bản thân, chủ động khai phóng tiềm năng và nỗ lực nhiều hơn mỗi ngày để đạt được những thành quả vượt xa kỳ vọng.

Đối với đội ngũ giảng viên, kính chúc thầy cô một năm mới an khang, thịnh vượng, dồi dào sức khỏe và luôn tràn đầy cảm hứng. Mong thầy cô tiếp tục giữ vững tâm huyết với nghề, không ngừng đổi mới và sáng tạo để mỗi giờ giảng không chỉ truyền tải kiến thức mà còn lan tỏa động lực, nâng bước sinh viên trên hành trình trưởng thành. Chúc mừng năm mới!”

Trân trọng cảm ơn thầy Nguyễn Quốc Tư đã dành thời gian chia sẻ những quan điểm tâm huyết về ứng dụng AI trong giáo dục đại học. Tin rằng với tư duy đổi mới và tinh thần làm chủ công nghệ, Trường Đại học Intracom sẽ tiếp tục bứt phá mạnh mẽ trong năm mới 2026, lan tỏa cảm hứng học tập và sáng tạo tới toàn thể giảng viên, sinh viên Nhà trường.